ΑΚΑΡΝΑΝΙΚΟΣ ΠΥΡΕΤΟΣ

 

ΑΚΑΡΝΑΝΙΚΟΣ ΠΥΡΕΤΟΣ

----------

----------------

Πάνω κάτω τέτοιος καιρός θα' ταν.. Τέλη φθινοπώρου, αρχές Δεκεμβρίου..

Μαζί με παρέα βρεθήκαμε στην Ομόνοια (ήταν ακόμη σχετικά υποφερτά εκεί.. Άρχισε να χαλάει περί το 2000).. Κατηφορίσαμε λίγα βήματα επί της 3ης Σεπτεμβρίου.. Μόλις φτάσαμε στη Πλατεία Λαυρίου.. δεξιά κατεβήκαμε σε ένα υπόγειο.. Πριν κατεβώ, έριξα μια ματιά ευθεία μπροστά στη ρεκλάμα..

"Ο Έλατος"..

Μου είχαν πει τα παιδιά.. Αιτωλοακαρνάνες.. Φοιτητές ήμασταν τότε.. 94 μάλλον..

--Θα 'ρθεις;

--Που θα πάτε;

--Στον Καρναβά..

Ακουστά τον είχα.. Πολύ αόριστη γνώμη.. Στο κάτω-κατω μικρό παιδί ήμουν.. Δεν είχα ιδιαίτερη αντίληψη για τα δημοτικά τραγούδια.. Είχα άλλα ακούσματα..

Αλλά οι άλλοι μου είπαν:

"Στον Καρναβα!".. Γέμισε το στόμα τους..

Τι λέει, μωρέ!

Μας περίμενε άλλη παρέα.. Συντοπίτες τους.. Πιο μεγάλοι.. Άλλος οδηγός στα Αστικά.. άλλος σε ένα Υπουργείο.. άλλος αλλού..

Ήταν και ένας.. ο πιο μεγάλος.. Αυτός ήταν Εφοριακός.. Πολύ άνετος εκεί μέσα.. Πρέπει εκεί στο υπόγειο, να είχε χορέψει πολλές "Πανώριες"..

Μπορεί την υπόσταση "Καρναβάς" να μην την είχα αντιληφθεί..

Όμως την αύρα "ΠΑΣΟΚ" την ένιωθα πολύ καλά.. Και εκεί μέσα μύριζε πολύ Πασοκίλα..

--Από που 'σαι συ;

--Από την Ελασσόνα..

--Που είναι αυτό;

Άρχισαν να γελάνε.. Όχι κανονικά.. Άνοιξαν διάπλατα το στόμα τους, γούρλωσαν τα ματιά.. Και φώναζαν, λες και είχαν τηλεβόα..

--ΑΑ ΧΑΧΑΧΑ..

--Ξέρω που είναι.. Έτσι το είπα..

Κατάλαβα, ότι το είπε.. για να πατήσει το κουμπί, να αρχίσει η θυμηδία..

Είχαν πλάκα τελικά αυτοί.. Με εξαίρεση εμένα, ήταν όλοι Ξηρομερίτες.. Σ' έκοβαν με ματιά γαμψά..

Είχαν βγει κάποιοι τραγουδιστές-στριες.. Στο τέλος θα έβγαινε η φίρμα..

Φώναξε κάποιος:

--Που είναι ο Μπάρμπα-Τάκιας, α;

--Ποιον λέει; Ρώτησα γελώντας..

--Τον Καρναβά.. Εκεί πίσω είναι..

Γύρισα να δω... Πίσω, σε μια γωνιά... Ένα σχεδόν γεροντάκι.. Μαζεμένο.. Φόραγε ένα γιλέκο.. Κόντευε να βουλιάξει μέσα σ' αυτό..

Αυτό που δέσποζε πάνω του, ήταν το φρεσκοβαμμένο κατράμι μαλλί.. στην πένα χτενισμένο με μπριγιαντίνη.. και περιποιημένο μουστάκι..

Έπινε ουίσκι.. το μπουκάλι κόντευε να αδειάσει..

Το τασάκι το είχε φορτώσει με τις γόπες των τσιγάρων..

Πήγαν κάνα-δυο να του μιλήσουν και τους έσπρωχνε.. Κάτι τους έλεγε με ένα ύφος αποτροπιασμού και απειλητικό..

Είπα μέσα μου: "Που να σηκωθεί αυτός τώρα να τραγουδήσει;"

Σηκώθηκε..

Ένας-δυο έδιναν γηπεδικό παλμό..

--Μπαρ-μπα-Τα-κιας.. Μπαρ-μπα-Τα-κιας..

Ο Καρναβάς πήγαινε στο πάλκο.. Και σβάρνιζε τα πόδια.. Σηκώθηκε κάποιος, να τον χαιρετήσει.. και να του ζητήσει τραγούδι..

--Άι, κάτσι κατ' α, 'λάφρε.. Μετά θα πούμε αυτά..

Ένας από την ορχήστρα τον κράτησε να ανεβεί...

Πήρε το μικρόφωνο (ασύρματο παρακαλώ!).. Έπρεπε να προλογίσει.. να απευθύνει χαιρετισμό..

--Τι πολλοί μαζεύκατε; Σταματάτι, να φωνάζτε..

Γιώργο, βλέπω.. από το απόγεμα ήρθες ισυ.. μη σε παρ' ν το τραπέζι..

Άι.. σταμάτα α'..(αυτό το απηύθυνε σε έναν άλλον, που του έλεγε: "Να πεις αυτό.. να πεις το άλλο"..

Τον ήξερε.. Ήταν θαμώνας)..

Είθισται να ξεκινά το πρόγραμμα με επιτραπέζιο (καθιστό)..

"Ποια σκύλα μάνα το 'λεγε,

τ' αδέρφια δεν πονιούνται.

Τ' αδέρφια σκίζουν τα βουνά,

ώσπου ν' ανταμωθούνε".

Στο μαγαζί δεν έπεφτε καρφίτσα..

Από τις πρώτες νότες του μπάρμπα-Τακη... ένα παράξενο σύρσιμο έβγαινε από τα χείλη των θαμώνων.. και μια απόκοσμη ευδαιμονία σχηματίστηκε στα πρόσωπα τους..

Σας ομολογώ.. εγώ που έλεγα, ότι ο Τάκιας δεν θα φτάσει στην ορχήστρα.. μου σηκώθηκε η τρίχα, όταν τραγούδησε..

Είπε δυο στροφές ο Καρναβας.. και έκατσε στο πατάρι ωκλαδόν.. Άναψε τσιγάρο..

--Εσείς, που 'στε μικροί.. να διαβάζτι, να μη μειν' τι στούρνοι.. Αυτό το τραγούδι το έλεγα στην Καντήλα.. στου Ξροήμερου.. Οι άλλοι πηγαίναν σχολείο.. και εγώ πήγαινα στο ποτάμ', κατ' απ' τη γεϋφυρα.. να μη με βρισκ' ο δαϊσκαλος.. και τραϊγούδαγα..

Είπε 2-3 τραγούδια... Είχαν σηκωθεί παρέες, χόρευαν..

"Κρατά τουν καλά.. μη σι πεσ'.." Είπε ο μπάρμπα-Τακης..

Πέρναγε από τα τραπέζια.. Άλλος τον φίλαγε.. άλλον τον έσπρωχνε..

Σε ένα τραπέζι δίπλα ρώτησε έναν..

--Από που είσαι, ωρε ζλαπ';

--Από τ' Παλιομάνινα..

--Εκειο το κωλομετσμένο (μεθύστακας), ο Κώστας ο αγροφύλακας τι φτιαχν';

Αα.. τον έφαγε το πχι (πιοτό), α..

Πιο μπροστά τον σταμάτησε μια κυρία.. μεσήλικας.. Ήταν από τον Αστακό (προνόμιο.. Έχουν θάλασσα εκεί).

Απ' ότι κατάλαβα.. του εξέφρασε τον θαυμασμό της και του ζήτησε και αυτή ένα τραγούδι..

--Αϊντε.. πού θελτς και τραγούδι.. Στ' μάνα σ' φόραγες φουστάνια αργαλίσια..

(Πωπω, παιδιά! Τι της είπε!

Ήταν μεγάλη προσβολή.. Φουστάνια αργαλίσια: 《υφάνθηκαν σε αργαλειό》!!

Πρώτη φορά το άκουσα τότε.. δεν το ξεχνώ ποτέ..).

Φυσικά η κυρία γελούσε με δάκρυα.. Αλλά το έσωσε και ο Τάκιας..

--Θα το πω, μα.. Ο' τ' θελ' ν τα κουρίτσια..

Δίπλα τον ρώτησαν..

--Τάκη, θα πιεις ένα;

--Βάλι, α παλιζάγαρου..

Του έβαλαν ουίσκι.. λίγο κάτω απ' τη μέση του ποτηριού.. Το πιάνει.. Με τη μια κάτω.. Όλο!

Άκουγα εκεί μέσα για χωριά.. για περιοχές.. Αλλά τα είχα ακούσει, αλλά όχι..

Παναγούλα.. Πρόδρομος.. Χρυσοβίτσα... Φυτείες.. κ. α.

Στο τελευταίο τραπέζι πίσω γαλαρία.. ήταν δυο τύποι.. έπιναν από νωρίς.. Πήγε, κάθισε ο Καρναβάς εκεί.. Του πιάνει ο ένας το πόδι.. και σπρώχνονταν..

--Μα, τι κάνουν εκεί; λέω.

--Μη δίνεις σημασία..

Με καθησύχασαν..

Εν τέλει.. αυτοί του έβγαλαν το παπούτσι.. έβαλαν ουίσκι μέσα.. και έπιναν από εκεί..

Μετά ο Τάκιας.. δε μπορούσε να βάλει πάλι το παπούτσι, μουσκεμένο που ήταν..

Το πήρε στο χέρι και έφυγε βλαστημώντας.. Μονοσάνδαλος..

Πέρασαν από μια φορά οι υπόλοιποι τραγουδιστές.. Και θα έβγαινε πάλι το Θηρίο..

Οι Ξηρομερίτες και λοιποί μυσταγωγοί... είχαν πιει πιο πολύ τώρα..

Όταν ανέβηκε δεύτερη φορά στο πατάρι.. αυτό που γινόταν, δε μπορούσε να περιγράφει με απλά λογία..

Μια έκσταση..

Αυτό δεν ήταν ο "Σικελικός Εσπερινός".. ήταν ο Ακαρνανικός Εσπερινός..

Δεν ήταν ο "Πυρετός το Σαββατόβραδο".. ήταν ο Καρναβικός Πυρετός..

Άλλοι έκλαιγαν.. άλλοι ούρλιαζαν.. άλλοι γάβγιζαν..

Αυτοί οι άνθρωποι δεν ήταν εκείνη την ώρα στο υπόγειο του "Έλατου".. Είχαν πετάξει και ήταν στα χωριά τους.. Εκεί στο πλακόστρωτο της πλατείας.. Εκεί ήταν και ο Μπάρμπα-Τάκιας με το μικρόφωνο.. Και ανέβαιναν ψηλά στα δέντρα, γιατί δεν την άντεχαν άλλο τη γη..

Είχαν φτερουγίσει.. Όπως φτεράκαγαν και οι Ερινύες..

Εκείνοι οι φτερωτοί δαίμονες, που στα χεριά τους είχαν αναμμένες δάδες, για να διαλύουν τα σκοτάδια των εγκλημάτων.. Κρώαζαν απόκοσμα.. "Κρα κρα κρα.." με τα αστραφτερά βλέμματα.. έβγαζαν φωτιές από το στόμα.. Με τα γαμψά τους νυχιά άρπαζαν τους ενόχους και τους πήγαιναν στους Κριτές του Κάτω Κόσμου..

Εκείνες τις ώρες στο μαγαζί.. το mood είχε φτάσει σε ένα στάδιο.. που στοίχειωνε τη φαντασία.. όπως ένα γοτθικό παραμύθι..

Ήταν πολύ αργά..

Καθώς και το πρόγραμμα τελείωνε.. Από αυτήν την υπερκόσμια αλλά και λυτρωτική ταυτόχρονα ατμόσφαιρα.. μας έβγαλε απότομα ο Καρναβάς..

--Σκωθείτι.. φευγάτι τώρα.. Έχω δλια αύριο.. Έχω να πάω σε γάμο στ' Αγρίνιο..

---------

-------------

Ανθολόγιο από τα τραγούδια εκείνης της νύχτας:

--Πανώρια (Σαράντα μέρες περπατώ).

--Μαραίνομαι ο καημένος.

--Βαθειά σπηλιά.

--Τα πρόβατα προγκήξανε.

--Σε ξένο χώμα περπατάς.

--Θα βρω παπά αμαρτωλό.

--Ξυπόλητος περπάτησα.

--Πόσο γλυκεία είναι η ζωή.

--Παρήγγειλα να φέρουνε.

--Γιατί θες, να φύγεις τώρα από 'μένα.

--Τρυγωνα

--Μάνα μ' το περιβόλι σου.

---------

----------

----------

Τάκης Καρναβάς (1936-1999).

Γεννήθηκε στην Κανδήλα Ξηρομέρου Αιτωλοακαρνανίας (από το ίδιο χωριό κατάγεται και ο φίλος μου και δάσκαλος, Χρήστος Ζώτος.. ο καλύτερος Έλληνας λαουτιέρης)..

Ένας από τους καλύτερους Έλληνες Δημοτικούς τραγουδιστές.. Συνεργάστηκε με όλους τους μεγάλους του είδους.. Όργωσε τα πανηγύρια της Αιτωλοακαρνανίας.. αλλά και όλον τον Κόσμο, οπού υπήρχαν απόδημοι πατριώτες του.. Εμφανίστηκε σχεδόν σε όλα τα κέντρα παραδοσιακής Μουσικής της Αθήνας..

Προσπαθούσε να είναι κομψός.. Παρουσίαζε το πρόγραμμα του σαν Rock star... Ήταν ένας performer του είδους αυτού..

Εγώ προσωπικά.. δεν θεωρώ αυτόν, τον κορυφαίο Δημοτικό..

Οφείλω όμως, να παραδεχθώ, ότι κανείς άλλος, όπως αυτός, δε λατρεύτηκε τόσο παθολογικά.. από τους συντοπίτες του.. θαυμαστές και οπαδούς..

Ήταν ο άνθρωπός τους.. Αυτός που τους έκανε, να ξεχνούν τα βάσανα.. πού τους ξύπναγε τα ένστικτα και τα πάθη..

Μίλαγε τη γλώσσα τους.. Με το ίδιο χιούμορ.. Με τον ίδιο κυνισμό..

------

------

"Έλατος".

Παραδοσιακό Κέντρο διασκέδασης...

Άνοιξε το 1918, έκλεισε οριστικά το 2007.. Σχεδόν 90 χρόνια..

Από εκεί πέρασαν όλοι οι μεγάλοι Ηπειρώτες, Ρουμελιώτες, Μωραϊτες.. αλλά και Νησιώτες καλλιτέχνες..

Στα τραπέζια.. τόσα χρόνια.. Αναπτύχθηκαν φιλίες, ειδύλλια... άνοιξαν μύτες (για τα ματιά μιας γυναίκας.. αλλά και δια ασήμαντον αφορμή..).

Οι ξενιτεμένοι, όταν έρχονταν.. πρώτα πέρναγαν από τον "Έλατο" και μετά πήγαιναν στην πατρίδα τους..

Ο "Έλατος" εμφανίζεται και σε Ελληνικές Ταινίες..

"Ο Στρατής παραστράτησε" - Διάλογος Ηλιόπουλου-Ρίζου:

-- Αυτή το ξέρει;

— Πώς! Τα ’χουμε πει.

— Πουλάκια μου! Δηλαδή, τα ψήσατε;

— Στον Έλατο. Την ώρα που χορεύαμε με είπε λεβέντη.

Και σε άλλη ταινία.. όπου ένας νεαρός λέει σε μια υπηρέτρια (οι υπηρέτριες τότε ήταν φτωχά κορίτσια της επαρχίας, που δούλευαν σε σπίτια πλουσίων) που θέλει αυτή, να την πάει..

-- Στον "Έλατο" να πάμε, του απαντά.. Πού παίζουν ωραία τραγούδια..

Κάλλιστα επομένως.. ο "Έλατος" μπορεί να χαρακτηριστεί.. Ναός της Δημοτικής Μουσικής.. και ένα μνημείο πολιτιστικής κληρονομιάς..

-------

--------

--------

Όπως καταλάβατε.. το παρόν επέχει θέση αφιέρωσης.. για όλες-ους τις-ους Αιτωλοακαρνάνες φίλες-ους..

Κυρίως όμως αφιερούται εις μνήμιν των Αιτωλοακαρνάνων φίλων.. συνοδοιπόρων της νιότης.. και διαμενόντων υπό τη στέγη της Α' ΦΕΠΑ Ιλισίων.. των οποίων το λάδι στο καντήλι ήταν λίγο:

--Φώτη Μπάδα.

--Γιάννη Τσίλικα.

--Φώτη Κατσιμάρδου.

Θα κάνω ιδιαίτερη μνεία στον τελευταίο.. καθώς ήταν καλός φίλος και συμφοιτητής μου.. στην ίδια Σχολή, στο ίδιο Έτος..

 Όταν άκουσα το άσχημο μαντάτο, παρακαλούσα να είναι ένα κακό όνειρο.. όταν θα με είχε πάρει ο ύπνος, ένα μεσημέρι, στο δωμάτιο μου στην Εστία..

Αλλά δυστυχώς ήταν αλήθεια..

Εντάξει, Φώτη.. δε σου άρεσε ο Καρναβάς..

Αλλά μην έχεις παράπονο.. Είχαμε πάει παρέα και στο "Jasmin" στου Γουδή..

Δε ξεχνώ, όταν μου χάρισες μια Εικόνα του Χρίστου.. πού εσύ ζωγράφισες.. όταν έκανες μαθήματα Αγιογραφίας.. Φυσικά την έχω ακόμη..

Γελώντας σε ρώτησα, γιατί έκανες τον Χριστό χωρίς φωτοστέφανο..

Μου είπες: "Έτσι.. Μαγκιά!"